www.borelioza-forum.pl

Kleszcz zawodowiec

Agnieszka Dudek

data publikacji
17.06.2003 r

W rejonie Roztoczańskiego Parku Narodowego aż 13 % kleszczy jest zarażonych bakteriami wywołującymi boreliozę – ciężką chorobę. Choruje na nią 40 % leśników na Zamojszczyźnie


Statystyki zachorowań na boreliozę – groźną chorobę przenoszoną przez kleszcze - rosną. Ponieważ przez dłuższy czas borelioza przebiega bezobjawowo – wiele osób może nawet nie wiedzieć, że choruje. Do lekarza zgłaszają się dopiero, gdy bolą stawy i mięśnie.
Chociaż największe zagrożenie zarażeniem boreliozą występuje na terenie Białostocczyzny i Podlasia, również w naszym regionie pojawiają się przypadki tej choroby – zwłaszcza u leśników.
Z terenu Zamojszczyzny, osoby zarażone lub z podejrzeniem boreliozy, trafiają najczęściej na oddział zakaźny do szpitala w Biłgoraju, Hrubieszowie, albo do Kliniki Chorób Zakaźnych Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego im. Jana Bożego w Lublinie.

Choroba bez objawów
- Rocznie trafia do nas statystycznie ok. 4-5 osób z boreliozą – mówi lekarz chorób zakaźnych z Biłgoraja. - Pomimo, że z roku na rok liczba chorych hospitalizowanych na oddziale wzrasta, to nie przekracza ona 10 osób. O dziwo, wzrost leczonych przypadków jest spowodowany wzrostem świadomości w społeczeństwie. Jeszcze jakiś czas temu o boreliozie mało wiedzieliśmy i rzadziej zgłaszali się pacjenci. Obecnie więcej się o tym mówi, pisze. Ludzie kojarzą objawy choroby – dodaje specjalista.
Na oddział zgłaszają się też osoby, które po ukąszeniu przez kleszcza zauważyły u siebie niepokojące objawy, np. rumień w kształcie obrączki wokół miejsca ukąszenia.
- Oczywiście zaczerwienienie nie zawsze świadczy o infekcji i o tym, że kleszcz, który ukąsił, był nosicielem krętków borrelia. Ale i w takich przypadkach należy robić badania – mówi lekarka z biłgorajskiego oddziału zakaźnego.
(trudno się więc dziwić, że były tylko pojedyncze przypadki choroby, skoro robiło się badanie zbyt wcześnie, a rumień wędrujący nie był dla wszystkich lekarzy zmianą boreliozową...- mój przyp.)
Badania krwi można zrobić w szpitalu w Biłgoraju, bądź odczynniki są wysyłane do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Zamościu. Pacjenci leczeni są też w Lublinie.
- Obecnie nie mamy miejsc na oddziale. Leżą 2 osoby z boreliozą i 2 z neuroboreliozą, czyli w późnym, zaawansowanym stadium choroby – mówi prof. Roma Modrzewska z Kliniki Chorób Zakaźnych w Lublinie.
Osób z objawami boreliozy jest dużo. Do kliniki trafiają chorzy z całego regionu Lubelszczyzny. Również z okolic Zamościa, Krasnegostawu, Tomaszowa Lubelskiego czy Biłgoraja. Często jest już jednak za późno na leczenie ambulatoryjne (podawanie tabletek) i konieczna jest ok. 3-tygodniowa hospitalizacja (wówczas lekarstwa są już podawane dożylnie).
- Tylko u 40 % zarażonych osób widoczne są objawy. Reszta niestety zaczyna się leczyć, gdy choroba jest już zaawansowana. Ale w przypadku zauważenia jakichkolwiek symptomów, pacjent powinien od razu zgłosić się do lekarza rodzinnego, który oceni chorobę i ewentualnie skieruje na dalsze leczenie.
A trzeba pamiętać, że okres, kiedy kleszcze „atakują” dopiero się zaczyna i więcej osób będzie narażonych na ukąszenie zarażonego insekta – podkreśla prof. Modrzewska.

Najważniejsza profilaktyka
Według badań prowadzonych w ostatnich latach, na terenie i w okolicach Roztoczańskiego Parku Narodowego, krętkami borrelia jest zarażonych ponad 13 % kleszczy.
- Wzrasta liczba zachorowań na boreliozę, bo wciąż wzrasta liczba zarażonych kleszczy. Poza tym, nadal zbyt mała jest profilaktyka przed kleszczami. Nawet w grupach zwiększonego ryzyka, czyli wśród leśników i przede wszystkim u turystów, którzy chodzą po lesie bez odpowiedniego zabezpieczenia – mówi prof. Alicja Buczek z Zakładu Biologii Akademii Medycznej w Lublinie.
Z ankiet prowadzonych przez doktorantów AM w Lublinie wynika, że aż 20 % spośród badanych, w ogóle nie zabezpiecza się przed kleszczami i nie ma świadomości, jakie choroby i zagrożenie niesie kontakt z tymi owadami.
- Profilaktyka przed zarażeniem chorobą polega na dokładnym oglądaniu ciała po pobycie w lesie, na zakładaniu odpowiedniej odzieży, czyli np. spodni z długimi nogawkami, najlepiej ściąganymi w kostkach i na unikaniu siedlisk kleszczy – przypomina prof. Buczek.
Jej zdaniem wszelkie repelenty, czyli ogólnie dostępne w sklepach i aptekach środki odstraszające owady powinny być ostatecznością.
- Mają one szkodliwe, wręcz toksyczne dla naszego organizmu działanie. Zwłaszcza są niewskazane dla dzieci. Jeżeli już chcemy ich używać, to pryskajmy na ubranie, a nie bezpośrednio na skórę – tłumaczy profesor lubelskiej AM.

Choroba zawodowa
Grupą zagrożoną największym ryzykiem zarażenia boreliozą są pracownicy nadleśnictw. Boreliozę uznano za chorobę zawodową leśników, rolników. Orzeczenie o niej stanowi podstawę do ubiegania się o świadczenia z ZUS i KRUS.
Na Zamojszczyźnie na tę niebezpieczną chorobę choruje aż 40 % leśników pracujących w terenie. Sytuację pogarsza fakt, że na boreliozę nie wynaleziono jeszcze żadnej skutecznej szczepionki. Leśnicy mogą jedynie ustrzec się stosując repelenty i odpowiednią odzież. Nadleśnictwa często we własnym zakresie wysyłają pracowników na badania stwierdzające obecność przeciwciał na boreliozę.
- Wykonujemy badania serologiczne krwi także na zlecenie niektórych nadleśnictw – mówi Jan Stasiak, dyrektor Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Zamościu.
W zamojskim sanepidzie, w ubiegłym roku stwierdzono 5 przypadków boreliozy jako choroby zawodowej u leśników. W tym roku wydano decyzję w 1 przypadku i w kolejnym jest podejrzenie boreliozy.
Sanepid sporządza ocenę, na jakich stanowiskach pracował chory, w jakich okresach i czy wówczas był możliwy kontakt z kleszczem i zarażenie boreliozą.
Badania krwi stwierdzające zarażenie boreliozą można wykonać w zamojskim sanepidzie. Kosztują one 90 zł.
W Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Tomaszowie Lubelskim, w ubiegłym roku wydano pracownikom leśnictwa 2 decyzje stwierdzające chorobę zawodową, boreliozę. W tym roku, tomaszowski sanepid również wydał 2 decyzje, a w jednej toczy się postępowanie.
PSSE w Hrubieszowie, w bieżącym roku nie wydała żadnej decyzji o chorobie zawodowej. W ubiegłym taka decyzja dotyczyła tylko jednego przypadku.
W nadleśnictwach zapewniają, że chorzy leśnicy podejmują leczenie na własne życzenie i na podstawie własnej decyzji. Nadleśnictwa jedynie kierują na okresowe badania i wydają środki odstraszające owady.



Borelioza - choroba z Lyme


zwana też krętkowicą kleszczową lub chorobą z Lyme – jest przewlekłą infekcją bakteryjną przenoszoną przez kleszcze. Chorobę wywołują krętki z rodziny Borrelia.
W przebiegu boreliozy dochodzi do zajęcia przez proces chorobowy skóry lub wielu narządów i układów wewnętrznych – stawów, układu nerwowego i sercowo-naczyniowego.
Objawem charakterystycznym choroby są zmiany skórne w postaci wędrującego zaczerwienienia. W miejscu ukłucia kleszcza powstaje niekiedy mała czerwona plamka lub grudka, z której w ciągu 4-30 dni powstaje szerzący się obwodowo rumień (od kilku do kilkudziesięciu centymetrów).
Ze względu na okres, jaki upłynął od zakażenia, wyróżnia się 3 stadia w przebiegu boreliozy:
I stadium – infekcji wczesnej, rozwijające się od 60 do 90 dni po ukłuciu kleszcza, w postaci ograniczonych zmian skórnych.
II stadium – uogólnienia infekcji, w okresie którego dochodzi do dalszego rozwoju zmian skórnych oraz wystąpienia ostrych zmian zapalnych narządów z zajęciem stawów, serca, ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego.
III stadium – przewlekłej infekcji, rozpoczynające się powyżej I roku do kilku lat od zakażenia. W tym okresie występują zmiany skórne w postaci przewlekłego zanikowego zapalenia skóry i destrukcyjne zmiany zapalne stawów, przewlekłe zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych.

Kleszcze


stawonogi zaliczane do rzędu roztoczy, z gromady pajęczaków. Żywią się krwią zwierząt, wczepiając się w skórę. Po okresie trwającym nieraz nawet kilka tygodni, kleszcz odczepia się od swojego żywiciela i wówczas samice składają jaja, po czym wspinają się na krzewy lub wysokie rośliny oczekując kolejnej ofiary.
Dorosłe samiczki mają od 3-4 mm, samce 2,5 mm. Każde stadium rozwojowe kleszcza (larwa, nimfa i imago) musi raz wyssać krew od kręgowca, ażeby móc się dalej rozwijać. Cykl rozwojowy jednego pokolenia trwa średnio 2 lata.
Kleszcze spotyka się najczęściej w wilgotnych lasach na trawie i w niskich krzakach, paprociach.
Typowymi miejscami ukąszenia u człowieka są głowa, uszy, miejsca zgięcia dużych stawów, ręce i nogi. Ponieważ ślina kleszczy zawiera substancje znieczulające, ukąszenie z reguły nie zostaje zauważone.

Źródło:

http://www.kronikatygodnia.pl/tekst.php?abcd=818&dz=1

Skoro 7 lat temu było chorych 40% leśników, to jak jest dzisiaj? A ci, którzy wg ELISY byli zdrowi? Mam nadzieję, że sytuacja w Biłgoraju i okolicy znacznie się poprawiła w ciągu ostatnich lat i dzisiaj nie ma lekarza, który wysyłałby chorego z rumieniem na badania serologiczne. Eh... I pomyśleć, że to moje rodzinne strony... Co za ironia.

Jak oni sobie lubią jajca robić. Zgłoś się do lekarza rodzinnego... ćwierć wieku się zgłaszałam i co? I nico Nawet im do łbów nie przyszło




Nie wiem, jak teraz jest w Biłgoraju, ale wiem, że jeszcze w 2008r. wysyłali na serologię zbyt wcześnie.

Ha! Ale mam i całkiem zaskakującą informację- niepsełna dwulatkowi pediatra zaleciła abx na 3 tygodnie po wyjęciu z niego kleszcza Było to parę tygodni temu.